groeien of presteren

Waar ben jij goed in: groeien of presteren?

Ben ik nou echt nergens goed in? Of ben ik misschien juist overal goed in? Klinkt heel raar om hardop te zeggen (oké, schrijven). Toch ging deze vraag laatst werkelijk door mijn hoofd.

Ik won een schrijfwedstrijd (nee, dat heb ik nog niet vaak genoeg gezegd, nee). Toen het eenmaal echt tot me doordrong dat ik dus iets beter heb gedaan dan een heleboel andere mensen, raakte ik de kluts meer dan kwijt. De kluts begon verstoppertje te spelen zonder dat eerst te vermelden. Ik kreeg niet eens de kans om af te tellen.

Want tot op deze dag heb ik mijn leven geleefd (en soms overleefd) met de vaste overtuiging dat ik nergens écht goed in ben. Ik ben bijna overal wel een beetje goed in. Gemiddeld dus. Niemand wil gemiddeld zijn.

De wortels van mijn prestatiementaliteit

Als klein meisje voelde ik me helemaal niet zo incapabel. Totdat de verwachtingen kwamen. Ik kreeg een IQ-test en daaruit bleek dat ik ‘op mijn sloffen het VWO moest kunnen halen’ (ik was op deze beruchte dag 7 jaar). Daar begon de prestatiementaliteit – en daarmee het idee dat ik nergens goed in ben. ‘Goed’, dat is namelijk een 10, misschien een 9. Maar ‘goed’ is het liefst nog een 11. ‘Goed’ ben je niet als je ergens gewoon goed genoeg in bent, ‘goed’ ben je pas wanneer je op het nieuws bent geweest omdat je ergens zo jong al zo geweldig goed in bent.

Het was nooit goed genoeg

Het was nooit echt goed genoeg. Ik ging naar het VWO, maar haalde helemaal niet alleen maar 10’en. Ik kon best goed leren, maar er bleken ook vakken te zijn waarbij ik héél véél moeite moest doen voor een voldoende (5,5 welteverstaan – heel vriendelijk afgerond naar boven). Elke dag faalde ik, en niet zachtjes. En dat kreeg ik thuis te horen ook. Langzaamaan werd mijn mijn talent de keel dichtgeknepen.

Ik kan iets!

Wat mijn talent was? Leren. Me nieuwe onderwerpen of vaardigheden snel eigen maken. Maar dat is natuurlijk iets heel anders (en veel minder opvallend en meetbaar!) dan uitmuntend piano kunnen spelen of een studie geneeskunde cum laude slagen.

Ik ben nergens echt slecht in (behalve in de weg vinden), maar ook nergens echt goed in. En dat geeft me regelmatig een best wel waardeloos gevoel.

Dus nu ik met deze levenshouding heel plotseling te horen kreeg dat ik misschien ergens toch wel iets beter dan gemiddeld in ben, viel ik van mijn geloof (mijn geloof being: chocolade heelt alle wonden). Ik kan iets. IK KAN IETS.

De twee denkwijzen

Enthousiast rende ik (nee, ik wandelde gewoon wat sneller dan normaal) naar mijn vriend: ‘Ik kan iets! Ik ben ein-de-lijk ergens goed in!’ Hij keek me vertederd aan, en verwonderd tegelijk, en legde me uit dat ik in zijn ogen overal goed in ben. Ik doe hard mijn best voor alles wat ik doe en mensen zijn eigenlijk altijd blij met het resultaat. Er is in zijn ogen niets waar ik écht niet goed in ben (oké, behalve de weg vinden).

‘Twee denkwijzen, één opwaartse en één neerwaartse spiraal’

Mijn oren klapperden. Ik denk al een leven lang dat ik volledig talentloos ben en krijg zojuist te horen dat de man die mij al vier jaar door en door kent, precies het tegenovergestelde denkt.

Het maakt niet uit wie er ‘gelijk’ heeft. Mijn punt vandaag is het feit dat allebei deze denkwijzen bestaan. En je weet zelf vast wel welke ik je het meest aanraad.

Groeien of presteren?

Het grote verschil? Mijn vriend denkt in groei en ik in prestatie. Pas als ik met een Pulitzerprijs in mijn handen sta (Nobelprijs op mijn naam mag ook), ben ik ergens goed in.

Omdat mijn vriend niet op zoek is naar bewijs en bevestiging van buitenaf kan hij er oké mee zijn dat hij in het begin niet meteen ergens verbazingwekkend voortreffelijk in is. Dat vindt hij zelfs leuk: ruimte voor groei.

Ik denk: ik ben er nog steeds niet, hij denkt: ik ben alweer een stapje dichterbij. Ik denk: hoe kan ik nou gewonnen hebben, hebben ze misschien een foutje gemaakt? Hij denkt (en zegt): ik wist het wel, je kan hartstikke goed schrijven, op naar het volgende verhaal!

En wat denk jij? Meet jij jouw talent af aan groei of prestatie?

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *